okt
Autisme is een algemene ontwikkelingsstoornis van de kindertijd. De oorzaken zijn neurobiologisch van aard. Binnen het spectrum kunnen verschillende onregelmatigheden optreden (bijv. moeilijkheden met communicatie, tekorten in de sociale ontwikkeling, rigide patronen van interesses en activiteiten). Naast professionele therapie is nauw contact met de familie uiterst belangrijk. Samen spelen en bewegen zijn een prachtige manier om relaties te verdiepen en om het kind te helpen zich te “openen” voor alles wat buiten hun innerlijke wereld bestaat.
Waar moet je beginnen?
Tijd is cruciaal, want elke maand zonder oefeningen en therapie verdiept de stoornissen en tekorten waar het kind en hun gezin dagelijks mee worstelen. Naast de door een specialist voorgeschreven therapie is het de moeite waard om zoveel mogelijk tijd met het kind door te brengen. Spelen en fysieke activiteit zijn in dit geval het beste wat je kunt bieden.
Je moet je laten leiden door je eigen intuïtie, zorgvuldige observatie en ervaringen uit het verleden. Een kind mag nooit tot iets gedwongen worden. De soorten gezamenlijke activiteiten moeten gebaseerd zijn op de bestaande voorkeuren van het kind. Dus als het kind ervan houdt om buiten te spelen, is het belangrijk om daarvoor de best mogelijke omstandigheden te creëren. Een speeltuin in de tuin zal zeker van pas komen. Voor de wintermaanden kun je investeren in binnenschommels, wandrekken of zelfs een speelruimte in huis.
Relaties met broers, zussen en leeftijdsgenoten zijn net zo belangrijk. Daarom mag het kind niet geïsoleerd of overbeschermd worden van de buitenwereld. We moeten er alles aan doen om ervoor te zorgen dat zij zich er prettig in voelen en in staat zijn om vrij te functioneren volgens hun mogelijkheden. Het ontwikkelen van sociale vaardigheden, het vormen van een identiteitsgevoel, het verbeteren van motorische en psychosociale vermogens — dit alles kan worden bereikt door middel van spel en oefening.
Welke vormen van spel en oefeningen helpen een kind met autisme?
De keuze van activiteiten moet altijd worden besproken met de arts die het kind behandelt. U kunt ook een fysiotherapeut, pedagoog of psycholoog raadplegen die met kinderen in het autismespectrum werkt. Het is ook de moeite waard om inspiratie te putten uit vakliteratuur en de ervaringen van andere ouders.
Hieronder volgen geselecteerde voorbeelden van spel en oefeningen die nuttig kunnen zijn.
Oefeningen die zelfvertrouwen en een gevoel van veiligheid in contact met anderen opbouwen
“Tunnel” – een spelactiviteit waarbij het kind door een tunnel kruipt die door anderen is voorbereid.
Oefeningen voor het ontwikkelen van lichaamsbewustzijn
Kruipen, of het uitvoeren van verschillende bewegingen terwijl men op een gymnastiekmat ligt.
Creatieve oefeningen
Activiteiten gericht op het ontwikkelen van bewegingsaspecten, geïnspireerd door andere groepsleden (broers, zussen, leeftijdsgenoten, enz.).
Oefeningen voor het opbouwen van sociaal contact en samenwerking.
Samen spelen met een bal of een ballon.
Bewegend spelen met ouders
Deze combineren alledaagse activiteiten met plezier. Ze vereisen geen speciale vaardigheden of uitrusting.
Voorbeelden hiervan zijn:
Spelen met een deken (schommelen, trekken, rollen).
Klassieke groepsspellen zoals “De grote beer slaapt” of “Zakdoekje leggen” (of “Ring-a-ring o’ roses”).
Spellen met kegels of sensorische ballen.
Buitenspelen, zoals het zoeken naar verborgen “schatten” in het bos.
Manipulatief spel (geselecteerde voorbeelden)
Bouwen met blokken.
“Laden en lossen” spelletjes – voorwerpen ergens uithalen en ze weer terugleggen.
Het verkennen van verschillende vormen en texturen.
Kralen of knopen rijgen.
Samen papier scheuren.
Thematisch spel – gebaseerd op de interesses en voorkeuren van het kind
Fantasiekoken: het bereiden van favoriete “gerechten” met gebruik van speelgoedkeukengerei.
Rollenspel: vadertje en moedertje spelen, schooltje, winkeltje of ziekenhuisje spelen.
Constructief spel
Deeg kneden, vormen maken van boetseerklei of zoutdeeg.
Matchende elementen combineren – bouwen met blokken of puzzels leggen.
Elk type spel en de daarin verborgen oefeningen helpen de psychomotorische vaardigheden van het kind te ontwikkelen.
De sleutel tot effectiviteit ligt in hoe regelmatig en hoe boeiend deze activiteiten worden uitgevoerd — door zowel het kind als de betrokken volwassenen.
